سفری به قلب تپنده اصفهان صفوی از دریچه نگاه یک هلندی

همشهری آنلاین- فاطمه عباسی: گراور پیش رو که توسط هنرمند هلندی، G. Hofstede van Essen، در سال ۱۷۰۳ میلادی خلق شده، یکی از همین اسناد بی‌بدیل است. این اثر هنری، ما را به سفری ۳۲۳ ساله در زمان دعوت می‌کند و درست در میانه دوران سلطنت شاه سلطان حسین صفوی، آخرین پادشاه قدرتمند این سلسله، بر زمین میدان نقش‌جهان فرود می‌آورد.

نگاه دقیق هنرمند اروپایی، جزئیاتی شگفت‌انگیز از زندگی روزمره در این میدان باشکوه را ثبت کرده است. در این تصویر، نقش‌جهان تنها یک اثر معماری نیست، بلکه قلب تپنده حیات اجتماعی، اقتصادی و سیاسی اصفهان است. در گوشه‌ای، غرفه‌های بازار و تجار مشغول داد و ستد هستند و در سوی دیگر، کاروان‌های شتر، نمادی از تجارت و سفرهای دور، در حال استراحت یا حرکت‌اند. در مرکز میدان، فضایی که امروز آرام و خالی است، غرق در تکاپوست؛ گروه‌هایی از مردم گرد هم آمده‌اند و به نظر می‌رسد نوعی بازی یا مراسم، شاید چوگان‌بازی که این میدان برای آن ساخته شده بود، در حال اجراست. این اثر، تصویری زنده از میدانی است که در آن، زندگی درباریان، نظامیان، بازرگانان و مردم عادی به هم گره خورده بود.